HOT TAGS:Το Διπλό Χτύπημα: Όταν η Ταχύτητα του "Νέου" Τένις Συναντά τον "Φόβο" της Κορυφής
![Το Διπλό Χτύπημα: Όταν η Ταχύτητα του "Νέου" Τένις Συναντά τον "Φόβο" της Κορυφής](/media/k2/items/cache/1cfd6152c86c03b865a7804ffbb521ca_XL.jpg "Το Διπλό Χτύπημα: Όταν η Ταχύτητα του "Νέου" Τένις Συναντά τον "Φόβο" της Κορυφής")
Πώς η αδυναμία προσαρμογής στους ξέφρενους ρυθμούς της νέας εποχής και ο φόβος της πτώσης, εγκλωβίζουν αθλητές που πριν από λίγα χρόνια βρέθηκαν μια ανάσα από την απόλυτη κορυφή.
Άλλο να φτάσεις στην κορυφή. Άλλο να παραμείνεις "ελεύθερος" εκεί.
Γράφει ο Δημήτρης Κ. Καναβαράκης.
Στο elite tennis, η λέξη ‘’ελευθερία’’ παρεξηγείται εύκολα. Συνήθως ακούγεται σαν κάτι ψυχολογικά αόριστο. Σαν χαλάρωση, σαν ανεμελιά ή σαν άνεση. Σαν μια κατάσταση στην οποία ο παίκτης “νιώθει καλά” και άρα αποδίδει. Μόνο που στο κορυφαίο επίπεδο αυτός ο ορισμός δεν αρκεί. Είναι φτωχός και τελικά είναι λάθος.
Κανείς δεν φτάνει στην κορυφή παίζοντας ανέμελα.
Η πραγματική ελευθερία στο elite tennis είναι κάτι πολύ πιο απαιτητικό: είναι η ικανότητα του αθλητή να συνεχίζει να παίζει με καθαρή πρόθεση, πλήρη δέσμευση στην απόφαση και αγωνιστική τόλμη, χωρίς ο φόβος της απώλειας να ‘’μικραίνει’’ το παιχνίδι του.
Και εκεί ακριβώς αρχίζει το δύσκολο κομμάτι, ειδικά στο σύγχρονο, ανελέητο οικοσύστημα του αθλήματος.
Από Κυνηγός… Θήραμα
Το να φτάσεις ψηλά είναι τεράστια πρόκληση. Χρειάζεται ποιότητα, ανθεκτικότητα, πειθαρχία και υψηλό επίπεδο παιχνιδιού. Όμως το να φτάσεις κάπου και το να μπορείς να παραμείνεις ο εαυτός σου όσο βρίσκεσαι εκεί, είναι δύο τελείως διαφορετικά πράγματα.
Μέχρι να ανέβεις κυνηγάς. Έχεις μπροστά σου έναν καθαρό στόχο. Έχεις πείνα.
Έχεις ένστικτο. Έχεις χώρο να ρισκάρεις. Ακόμα και τα λάθη σου έχουν αναπτυξιακή αξία. Το μυαλό είναι στραμμένο περισσότερο προς τη δημιουργία παρά προς την προστασία. Παίζεις για να μπεις. Παίζεις για να επιβληθείς.
Όταν όμως φτάσεις στις κορυφαίες θέσεις, το τοπίο αλλάζει. Τότε ο αθλητής δεν κουβαλάει μόνο το παιχνίδι του. Κουβαλάει τη θέση του. Κουβαλάει ranking.
Κουβαλάει προσδοκίες, εικόνα και το βάρος της επιβεβαίωσης. Από ένα σημείο και μετά, ο παίκτης δεν αγωνίζεται μόνο για να κερδίσει. Αρχίζει να αγωνίζεται και για να μη χάσει αυτά που ήδη απέκτησε. Και αυτή η μετατόπιση αλλάζει ολόκληρη την εσωτερική αρχιτεκτονική της απόδοσης.
Εκεί είναι που η ‘’ελευθερία’’ αρχίζει να απειλείται. Ο παίκτης αρχίζει να διστάζει.
Να καθυστερεί μισό κλικ στην απόφαση. Να μη δεσμεύεται πλήρως στην επιλογή.
Να προστατεύει περισσότερο τη θέση του και να εκφράζει λιγότερο το παιχνίδι του.
Η Βίαιη Εισβολή της Ταχύτητας (2022-2023)
Αυτό το εσωτερικό "φρενάρισμα" θα ήταν απλώς ένα ψυχολογικό εμπόδιο σε μια άλλη εποχή. Όμως, βρήκε ορισμένους κορυφαίους παίκτες στη χειρότερη δυνατή συγκυρία.
Το 2021 αποτέλεσε ουσιαστικά την "ήρεμη πριν την καταιγίδα" χρονιά. Ήταν ίσως η τελευταία σεζόν που ο ρυθμός επέτρεπε παραδοσιακό "χτίσιμο" του πόντου.
Όμως, από τα μέσα του 2022 και με απόλυτη κορύφωση το 2023, το άθλημα γύρισε σελίδα. Η νέα γενιά πρωταγωνιστών έφερε μια βίαιη εξέλιξη με δύο άξονες: το ακραίο conditioning και τη μηδενική ανοχή στον χρόνο.
Τα χτυπήματα έγιναν πιο φλατ και πιο δυνατά, συμπιέζοντας τον χρόνο αντίδρασης.
Η άμυνα μετατράπηκε σε άμεση επίθεση, με τους νέους παίκτες να βγάζουν winners ενώ παράλληλα εκτελούν ακραία σπριντ σε όλα τα μήκη και πλάτη του γηπέδου. Το conditioning πλέον δεν αφορά απλώς την αντοχή στα πέντε σετ, αλλά την ικανότητα να παράγεις μέγιστη εκρηκτικότητα διαρκώς.
Το Σταυροδρόμι της Κατάρρευσης: Όταν το Παιχνίδι "Μικραίνει";
Τι συμβαίνει λοιπόν όταν το άθλημα επιταχύνει κατά 20%, αλλά ο παίκτης, φορτωμένος με το βάρος της κορυφής, διστάζει "μισό κλικ"; Η απάντηση είναι η αγωνιστική φθορά.
Η προσαρμογή σε αυτούς τους αστραπιαίους ρυθμούς απαιτεί βιομηχανικό επαναπρογραμματισμό στην ανάπτυξη της ειδικής φυσικής κατάστασης για τελειοποίηση στη βίαιη επιβράδυνση (deceleration) στις γωνίες για τις απότομες αλλαγές κατεύθυνσης, αλλά και αναπροσαρμογή στα προγράμματα δύναμης για την ανάπτυξη ενός αστραπιαίου, επιθετικού πρώτου βήματος.
Πώς λοιπόν να κάνει ο αθλητής αυτή την αστραπιαία, επιθετική μετάβαση, όταν το μυαλό διστάζει υπό το βάρος της απώλειας και το σώμα δεν είναι έτοιμο;
Εκεί γεννιέται η ψευδαίσθηση. Ο παίκτης παίρνει την μπάλα λίγο πιο αργά. Βλέπει το court λίγο πιο στενά. Διαβάζει την κατάσταση λίγο πιο φοβισμένα. Και μετά, ο κόσμος βλέπει ένα "τεχνικό πρόβλημα". Βλέπει χτυπήματα εκτός ισορροπίας και κακές τοποθετήσεις.
Μόνο που η ρίζα δεν είναι τεχνική. Είναι αγωνιστική και νοητική. Δεν χάθηκε ξαφνικά το φανταστικό footwork που επέτρεπε στον παίκτη να εκτελεί το "αιχμηρό" του forehand καλύπτοντας σχεδόν όλο το γήπεδο, ούτε η βαθιά, σταθερή επιστροφή με το backhand.
Χάθηκε πρώτα η ελευθερία με την οποία υπηρετούσε αυτά τα όπλα. Δεν χάθηκε η επιθετικότητα. Χάθηκε η εσωτερική "άδεια" που έδινε στον εαυτό του να παραμείνει επιθετικός, τώρα που ένιωθε πως έχει πια περισσότερα να χάσει.
Πολλές φορές, αυτό το "κλείδωμα" βαφτίζεται λανθασμένα ως σοβαρότητα ή "έξυπνη διαχείριση". Ο παίκτης πιστεύει ότι ωρίμασε και παίζει πιο ελεγχόμενα, ενώ στην πραγματικότητα παίζει φοβισμένα. Αυτή η σιωπηλή υποχώρηση της αγωνιστικής ελευθερίας, απέναντι σε μια νέα γενιά που παίζει σε ρυθμούς fast-forward, τιμωρείται αλύπητα.
Όπως ακριβώς τιμωρείται και το άλλο άκρο: η σπασμωδική απόπειρα να εκβιάσεις τον ρυθμό, παίζοντας πιο γρήγορα από τα όρια που σου επιτρέπει η τρέχουσα φυσική σου κατάσταση.
Όταν το σώμα δεν έχει τον απαραίτητο βιομηχανικό προγραμματισμό για αυτή την ταχύτητα, η προσπάθεια μετατρέπεται σε ένα διαρκές, τυφλό ρίσκο που σε "πνίγει" στα αβίαστα λάθη, απλούστατα γιατί ο οργανισμός δεν είναι ακόμα έτοιμος να υποστηρίξει αυτό που το μυαλό προσπαθεί να εκτελέσει.
Η Πραγματική Αποστολή της Προπόνησης
Γι’ αυτό και το θέμα είναι απόλυτα προπονητικό. Η δουλειά του elite coach δεν είναι μόνο να χτίσει την ικανότητα ή να ανεβάσει έναν αθλητή. Είναι να τον επαναπρογραμματίσει βιομηχανικά ώστε να αντέχει τη νέα, φρενήρη ταχύτητα, και ταυτόχρονα να τον προετοιμάσει για το τι θα του κάνει η επιτυχία όταν έρθει.
Η προπόνηση πρέπει να χτίζει ελευθερία υπό ακραία πίεση. Πρέπει να δημιουργεί παίκτες που μπορούν να δεσμεύονται στην απόφαση ακόμα και όταν ο πόντος βαραίνει. Που δεν παγώνουν όταν πρέπει να προστατεύσουν το level τους και δεν συρρικνώνονται όταν μεγαλώνει η σκηνή.
Το να φτάσεις στην κορυφή είναι achievement. Το να μείνεις εκεί είναι test. Αλλά το να μείνεις εκεί χωρίς να γίνεις δέσμιος της θέσης σου, προσαρμοζόμενος ταυτόχρονα στη βίαιη επιτάχυνση του αθλήματος, είναι μια μορφή πρωταθλητισμού ανώτερης τάξης.
Ελευθερία δεν είναι η άγνοια του κινδύνου. Είναι η απόλυτη δέσμευση στο χτύπημά σου, έχοντας πλήρη επίγνωση πως ακροβατείς στο κενό.
Και ίσως τελικά αυτό να είναι το πιο αμείλικτο ερώτημα στο σύγχρονο elite tennis: Όχι αν μπορείς να φτάσεις στην κορυφή, αλλά αν μπορείς να παραμείνεις εαυτός σου όταν ο κόσμος γύρω σου κινείται πιο γρήγορα από ποτέ.
| Δημήτριος Κ. Καναβαράκης Προπονητής Τένις Α΄ Επιπέδου – Γενική Γραμματεία Αθλητισμού (Γ.Γ.Α.). Κωδικός Μητρώου: Κ379. Εκπαίδευση:
Προπονητική Διαδρομή:
Εξειδίκευση:
Επιμορφωτική Δράση:
Συνεργασία με αθλητές/τριες: Μερικοί από τους αθλητές-αθλήτριες μου που έχει συνεργαστεί, είτε σαν προπονητής, είτε σαν γυμναστής, είτε και τα δύο ταυτόχρονα: Καλοβελώνης Μάρκος, Ξυλάς Γιάννης, Βογάσαρη Δέσποινα, Σκορίλας Αλέξανδρος, Μίκος Κωνσταντίνος, Σχοινάς Στέφανος, Κυπριώτης Βαγγέλης, Γκλαβάς Χρήστος, Ταράσης Γιώργος, Λυμπέρης Άρης, Χαϊδεμένος Γιώργος, Τσεκούρας Πάνος, Σημαιοφορίδης Χάρης , Καλαιτζάκης Αντώνης, Μαρκαντωνάκης Αντώνης, Αργυροκαστρίτη Μαριάννα, Καρβούνη Βασιλική, Πετρουλά Δανάη, Μαρκεζίνη Ιωάννα, Αρκαδιανού Άννα, Λουκαρέας Δημήτρης, Τριάντης Βαγγέλης, Φούζας Χάρης, Γραμματικάκης Πάνος, Καναβαράκη Ραφαέλα, Γκλαβά Αγγελίνα, Νικολούδης Χρήστος, Λαφαζάνος Άρης, Παναγιώτου Άρης, Τσεκούρα Έλενα, Κουμουτσέα Δήμητρα, Ρεντούμη Μαρία, Παπανίκας Σωτήρης κ.α. Επαγγελματικές Συνδέσεις:
|
 |
